Yarım asırdır verdiği güvenle kaldırımda kurduğu tezgahta tespih ve 24 çeşit esans kokusu satan 75 yaşındaki Halis Yayık, işini severek yapıyor. 50 yılı geride bırakarak tezgahta tespih ve esans satan Yayık, helal rızkın her şeyden daha önemli olduğunu belirterek günlük ortalama 25 ila 35 TL para kazanarak geçimini sağladığını söyledi.
Bir birinden güzel kokuları ve kaliteli tespihleri ile yaz-kış demeden çalıştığını ifade eden Yayık, “73 yaşındayım yaklaşık 50 yıldır bu sokakta bu güzel kokuları satıyorum. Tezgâhımda yaklaşık 24 tane esans koku var. Bunlardan bir kaçını sayacak olursam; karakedi, gül, menekşe ide, revidor, altın damla, kadın teni, bülbüller, hacilesef, harem, leylak, sümbül gibi kokuları ben İstanbul’dan kendim getiriyorum. Kokuları gram olarak satıyorum. Gramı 1 TL’den başlıyor, 5 TL’ye kadarda var. Mesleğimiz artık eskiye göre çok iş yapmıyor. Eskisi gibi esansa rağbet yok. Önceki yıllarda fazlasıyla rağbet gören esans, şimdi hiç satılmıyor bile. Ama yine de iyi. Günlük ortalama 25-35 TL para kazanıyorum. Bizim müşterilerimiz bellidir. Genelde Yukarı Çarşı vatandaşı ve esnafı bu kokuları tercih ediyor. Gençlerimiz pek ilgi göstermiyor. Gençler güzel kokmaya özen gösteriyor ama esans yerine parfüm kullanıyorlar. Piyasada satılan parfümler hem pahalı hem de güzel kokmuyor” dedi.
“KALİTELİ TESPİHLERE YOĞUN İLGİ VAR”
Tezgahında çok eski kehribar ve çeşitli tespihlerin olduğunu kaydeden Yayık, sözlerini şöyle sürdürdü: “Tespih olan ilgisi arttı. Tezgâhımda her türlü tespihlerimiz var. Bu tespihin kalitesi ve taşlarından kaynaklanıyor. Tezgâhta; oltu, kehribar ve kök gibi tespihler var ve bunlar vatandaşlarımız tarafından en çok ilgi görüyor. Tespih, popüler bir zaman geçirme aracı olmasının yanı sıra, ibadet esnasında da kullanılabilir. Bunun nedeni, namaz tespihatı sırasında mümine yardımcı olmasıdır. Namaz tespihatı içerisinde, Hz. Allah’ın sıfatları 33 ve katları şeklinde sayılır. Sayım sırasında karışıklık yaşanmaması için, tespih önemli bir rol oynar. Nitekim bu nedenle tespihler daima 99 boncuk içerecek şekilde üretilirler.
Buna ek olarak, koleksiyon amacıyla üretilmiş kaliteli ve farklı görünümlü tespih modelleri de mevcuttur. Bu modeller genellikle değerli ve doğal taş ile boncuklardan yapılırlar. Görünümü kadar, kokuları bakımından fark yaratan tespih modelleri de mevcuttur. Oltu tespihi görünmeyecek bir yerinden zımpara sürerek alacağınız bir miktar tozla test edebilirsiniz. Kahverengi toz yerli, siyah toz gürcü oltusu olduğunu gösterecektir. Kehribarı beyaz bir kağıt üzerine çizerek test edebilirsiniz, kehribar yumuşak olduğundan kağıda çam kokusu veren bir iz bırakacaktı. İşlemeli tespih alırken işlemelerinin konik yapıda olup olmadığını sorun, konik yapı zamanla malzemenin cins ve çalışmasına bağlı olarak işlemelerin düşmesini önleyecektir.”
“BÜTÜN SERVETİ BU TEZGÂHIDIR”
Sürekli tespih ve esansları Halis Yayık’ın tezgahından aldığını ve çok güvendiğini kaydeden Hacı Oktay isimli vatandaş da “Ben 50 yaşındayım ve kendimi bildim bileli bu amca buradadır. Hacı Kulp’tan buraya gelmiş. Bütün serveti bu tezgâhıdır. Ahlakı da kendisi de çok iyidir. Biz kendisini çok seviyoruz” ifadelerini kullandı.
35 yıldır tespih ve esans satıcı olarak Halis Yayık’ı tanıdığını ve kendisinden alış veriş yaptığını vurgulayan Fikret Aktaş ise “Ben şahsen 35 yıldır bu tezgahtan tespih ve esans alıyorum. Kendisi hem güvenilir hem de dürüst bir ağabeyimizdir. Bizim ailenin birçoğu da aynı tezgahtan alış veriş yapıyor. Halis Yayık gibi çok değerli ağabeylerimiz vardı ve bunlar Muş’un unutulmaz simalarıydı. Şuanda çok nadir şahsiyetler kaldı” şeklinde konuştu.