Prostat kanseri erkeklerde akciğer kanserinden sonra ikinci en sık görülen kanserdir. Veriler yaşam boyu yaklaşık olarak her 6 erkekten birinin prostat kanseri ile karşılaştığını gösteriyor. Prostat sadece erkeklerde bulunan, mesanenin altında, ortasından idrar kanalı geçen bir organdır. Prostat bezi semenin sıvı kısmını yapar. Gelişmesi ve fonksiyon göstermesi için erkek cinsiyet hormonu testosterona ihtiyaç duymaktadır. Prostat hastalıkları prostat enfeksiyonları, iyi huylu prostat büyümeleri ve prostat kanseri olarak 3 gruba ayrılır.
Prostat kanserinin belirtileri
Prostat kanseri özellikle erken dönemde hiçbir belirti vermeyebilir. Belirtiler hastalığın ilerlemesine bağlı olarak ortaya çıkabilir. Bu belirtiler İdrar yapma güçlüğü, idrar akış hızında azalma, özellikle geceleri sık idrara çıkma, menide ya da spermde kan görülmesi, boşalma esnasında ağrı, kasık bölgesinde ağrı, kemik ağrıları ve sertleşme bozukluğu olabilir. Ancak bu belirtiler aynı zamanda iyi huylu prostat büyümesinin bir göstergesi de olabilir.
Eğer belirtilerden herhangi birisini taşıyorsanız üroloji uzmanına görününüz. Prostat büyümesinin büyük çoğunluğu kanser değildir iyi huylu ve kolaylıkla tedavi edilebilmektedir. Prostat kanseri, özellikle daha yaşlı erkeklerde, genellikle yavaş ilerler. Belirtiler hafif olabilir ve uzun yıllar boyunca oluşur. Bazen ilk belirtiler kemiklerinize yayılmış olan prostat kanseri hücrelerinden kaynaklanmaktadır. Bu ise omurga, kalçalar, pelvis ya da diğer kemik alanlarında ağrıya neden olmaktadır. Bu metastatik prostat kanseri olarak bilinmektedir
Prostat kanseri taraması
Taramanın amacı; hastalığın tanısının erken bir aşamada, belirtiler başlamadan önce, konulmasıdır. Böylece kanserin tedavi edilmesi daha olası ve tedavi edilmesi daha kolay olur. Ailesinde prostat kanseri bulunan erkeklerin 40, bulunmayanların 50 yaşından sonra yıllık PSA (prostat spesifik antijen) ve rektal muayene taraması yaptırmaları gerekmektedir. Genel anlamda, yüksek PSA düzeyi kanser varlığına işaret etmektedir. Ancak PSA enfeksiyon ya da kanser olmayan prostat büyümesi gibi başka nedenlerden dolayı da yükselebilir. Prostat kanserine sahip bir akrabası olan erkeklerin kendilerinin de bu hastalığa yakalanma riski daha yüksektir.
Risk faktörleri
Ailesinde özellikle birinci derece akrabalarında, yani baba ve kardeşlerinde prostat kanseri öyküsü bulunanlarda prostat kanseri riski daha yüksektir. Yas?la beraber prostat kanseri gelis?me riski artar. Irksal etkenlerin ilişkisi henüz yeterince aydınlatılamadıysa da bazı ırklar daha yüksek risk altındadır. Hormonal etkiler, aşırı testosteron, hormon bağımlı prostat kanserini teşvik edebilir. Diyette kırmızı et ve doymuş yağ ağırlıklı beslenme, obezitenin prostat kanseriyle ilişkili olduğu düşünülmektedir. Bu risk grubundaki kişilerin erken tanı ve tedavi için üroloji uzmanına başvurmaları önemlidir.
Biyopsi
Prostat iğne biyopsisi ultrason eşliğinde yapılır. PSA yüksekliği olan yada prostat muayenesinde nodul ve sertlik olan hastalara uygulanır. Prostat kanseri genellikle prostatın idrar yolunu çevreleyen kısmına uzak dış kısmından gelişir. Dolayısıyla idrar yakınmalarına erken dönemde yol açmayabilir. Bu nedenle prostat kanserinin erken tanısında, şikayet olmasa bile yapılan düzenli kontroller büyük önem taşır. Prostat kanserinin sıklıkla herhangi bir belirti vermeden geliştiğini unutmayınız. Düzenli olarak kontrolden geçmek hayat kurtarıcı olabilir.
