Türkiye´de net okullulaşma oranı her geçen yıl biraz daha artsa da hâlâ geride. Eğitim Reformu Girişimi´nin hazırladığı Eğitim İzleme Raporu 2017-18´e göre, Doğu ve Güneydoğu´da bazı illerde net okullulaşma oranı yüzde 50´lerde. Batuhan Aydagül, Burcu Meltem Arık ve Yeliz Düşkün raporla ilgili ayrıntıları paylaştı; Eğitim Reformu Girişimi (ERG), geçen eğitim-öğretim yılına ilişkin gelişmeleri ele aldığı Eğitim İzleme Raporu 2017-18´i düzenlediği basın toplantısıyla kamuoyuyla paylaştı. Buna göre Türkiye genelinde İlkokul düzeyinde net okullulaşma oranı 2016-17´de yüzde 91,2 iken, 2017-18´de yüzde 91,5´e yükseldi. Ortaokulda net okullulaşma oranı 2016-17´da Türkiye genelinde yüzde 95,7 iken, 2017-18´de yüzde 94,5´e geriledi. Ortaokulda net okullulaşma yüzde 98,2 ile en yüksek Ardahan´da oldu. Net okullaşmanın ortaokul düzeyinde en düşük olduğu iller ise, yüzde 62,3 ile Gümüşhane, yüzde 87, 5 ile Hakkari, yüzde 89,5 ile Çankırı oldu. Raporda, " İlkokul okullulaşma düzeyinde de diğer illerden geride olan Gümüşhane için, okullulaşmadaki bu sorunun neden kaynaklandığına yönelik çalışmalara öncelik verilmeli" denildi.
CİNSİYET FARKI
Lise düzeyinde 2016-17´de yüzde 82,5 olan ortaöğretimde net okullulaşma oranı, 2017-18´de yüzde 83,6´ya çıktı. Rize´de yüzde 100 olan ortaöğretim net okullulaşma oranı, Muş´ta yüzde 51´e, Ağrı´da yüzde 53,5 düzeyinde. Güneydoğu Anadolu´da 2017-18 yılında erkeklerin okullulaşma oranı yüzde 71,9 iken, kadınlar için bu oran yüzde 67,2 oldu.
2017-18 yılında 14-17 yaş grubunda olup da, örgün eğitimde olması gerekirken açıköğretimde okuyan öğrenci sayısı 332 bin 956 oldu. Bu öğrencilerin yüzde 59,7´si kadın, yüzde 40,3´ü ise erkek. Örgün eğitimde olması gerekirken açıköğretimde okuyan öğrencilerin, tüm açıköğretim lisesi öğrencilerine oranı yüzde 23,9. 2017-18 yılında açıköğretimde okuyan 14-17 yaş aralığındaki öğrenciler bir önceki yıla göre yüzde 5,6 azaldı. Raporda, "Bu azalma sevindirici olsa da, örgün eğitime devam edebilecek yaşta olan bu öğrencilerin, neden açıköğretim lisesinde okuduklarını tespit etmek gerekiyor. Öğrencilerin örgün eğitimden ayrılmasına neden olan okul içi ve okul dışı sebeplere yönelik adımlar atılmalıdır" denildi.
Raporda ayrıca, net okullulaşma oranlarının sınıf tekrarı, okul terki verileriyle birlikte değerlendirilmesi gerektiği ancak bu konudaki verilerin kamuoyuyla paylaşılmadığı da vurgulandı.
ÖZEL OKULLARIN PAYI ARTTI
2017-18 eğitim-öğretim yılında, eğitim sisteminde özel okulların oranı yüzde 1,9 artarak yüzde 14,7 oldu. Özel okul oranlarına eğitim kademelerine göre bakıldığında geçen seneye göre en fazla artışın Ortaöğretim Genel Müdürlüğü´ne (OGM) bağlı özel liselerde olduğu görüldü. 2016-17´de bu okulların OGM´ye bağlı okullar içindeki oranı yüzde 43 iken, 2017-18´de yüzde 45,6 oldu. Okul öncesi eğitimdeki özel kurum ve sınıflar yüzde 20,1; özel ortaokullar yüzde 10, özel mesleki ve teknik Anadolu liseleri yüzde 8,6 ve özel ilkokullar yüzde 6,5´i oluşturdu. 2016- 17´de bin 17 olan okul sayısı, 2017-18´de 972´ye geriledi. Buna karşın, öğrenci sayılarında artış yaşanarak geçen sene 203 bin 760 olan öğrenci sayısı 212 bin 227´ye çıktı. Özel temel liselerde öğrenci sayısının en çok 12. sınıfta olduğu görüldü. 2017-18 eğitim-öğretim yılında 97 bin 236 öğrenci temel liseye nakil oldu.
TAM GÜN EĞİTİM İÇİN 59 BİN DERSLİK
2017-18 eğitim-öğretim yılı verilerine göre ilköğretim kurumlarının yüzde 14,4´ünde, ortaöğretim kurumlarının ise yüzde 6,4´ünde ikili eğitim yapılıyor. İlköğretim kurumlarındaki ikili eğitim oranına iller kırılımında bakıldığında ise Hakkari´deki okulların yüzde 40´ında ikili eğitim yapıldığı görülüyor. Ortaöğretim kurumları içinde, ikili eğitim yapan kurum oranının en yüksek olduğu il yüzde 13,9 ile İstanbul olarak görülüyor. MEB verilerine göre, 2019 yılı sonuna kadar ikili öğretimin kaldırılması için Türkiye genelinde 57 bin 132´si temel eğitimde, bin 630´u ise ortaöğretimde olmak üzere toplam 58 bin 762 derslik yapılması gerekiyor.
DİYANETİN 4 YAŞ KURSLARI ÜÇ KAT ARTTI
2017-18 yılında Türkiye´de 5 yaş net okullulaşma oranı ise yüzde 66,9 oldu. MEB, 2017 Yılı İdare Faaliyet Raporu´nda okul öncesinde net okullulaşma oranının yüzde 53,01 olmasını hedeflemişti. Türkiye bu alanda, ilerlemiş olsa da dünya ölçeğinde halen geride. OECD´nin "Bir Bakışta Eğitim 2018" raporuna göre, Türkiye 42 ülke arasında sadece Suudi Arabistan´ın ilerisinde yer alıyor. Bu alandaki bir diğer önemli başlıkta da Diyanet İşleri Başkanlığı´na bağlı 4-6 yaşa yönelik kurumlar. 2015-16´da 692 olan toplum temelli kurumların sayısı, 2016-17´de bin 552´ye, 2017-18´de ise 2 bin 199´a yükseldi. Okul öncesi eğitimdeki öğrenciler arasında, bu kurumlara devam edenlerin oranı önceki yıl yüzde 3,9 iken, yüzde 5,1´e yükseldi.